ترمیم دندان به مجموعهای از درمانها گفته میشود که هدف آنها بازسازی ساختار از دسترفته یا آسیبدیده دندان است. این آسیب ممکن است بهدلایل مختلفی مثل پوسیدگی، شکستگی، لبپریدگی یا سایش سطح دندان ایجاد شده باشد. در فرآیند ترمیم، بسته به شدت و نوع آسیب، از مواد مختلفی برای بازسازی دندان استفاده میشود تا هم عملکرد جویدن حفظ شود و هم زیبایی لبخند بهبود پیدا کند. با درمان بهموقع، از پیشرفت مشکلات و نیاز به درمانهای پیچیدهتر مثل عصبکشی یا کشیدن دندان جلوگیری میشود.
ترمیم دندان روشهای متنوعی دارد که بسته به نیاز مراجعهکننده انجام میشود بیایدبا هم این روشها متنوع را بررسی کنیم.
در این روش از رزین کامپوزیت برای بازسازی قسمتهای آسیبدیده استفاده میشود. کامپوزیت بهدلیل رنگ نزدیک به دندان طبیعی، بسیار محبوب است و برای نواحی جلویی و همچنین عقبی دندانها قابل استفاده است. این روش بدون تراش زیاد، با دوام مناسب و زیبایی بالا انجام میشود.
آمالگام یک ترکیب فلزی نقرهایرنگ است که برای ترمیم دندانهای عقبی (مولرها) کاربرد دارد. اگرچه ظاهر آن مورد پسند همه نیست، اما بهدلیل استحکام بالا، برای دندانهایی که فشار زیادی هنگام جویدن تحمل میکنند، بسیار مناسب است.
وقتی ساختار زیادی از دندان از بین رفته باشد اما نیازی به روکش کامل نباشد، از این نوع ترمیمها استفاده میشود. اینله برای پر کردن فضای داخلی دندان و آنله برای پوشاندن بخشی از سطح بیرونی استفاده میشوند. این ترمیمها معمولاً در لابراتوار ساخته شده و سپس روی دندان چسبانده میشوند.
در مواردی که آسیب بسیار گسترده باشد و ساختار باقیمانده دندان برای نگهداری ترمیم کافی نباشد، از روکش استفاده میشود. روکش مانند یک “کلاهک” کل دندان را میپوشاند و استحکام و زیبایی را بهطور کامل باز میگرداند.
معاینه و عکسبرداری: ابتدا دندانپزشک با معاینه دهان و استفاده از عکس رادیولوژی، شدت و محل دقیق آسیب را مشخص میکند.
پاکسازی و برداشتن پوسیدگی: با ابزار مخصوص، پوسیدگی یا بخشهای آسیبدیده دندان حذف میشود.
آمادهسازی سطح دندان: سطح دندان برای قرارگیری مواد ترمیمی شکل داده میشود.
قرار دادن ماده ترمیمی: بسته به نوع ترمیم (کامپوزیت، آمالگام و…) ماده مناسب در محل قرار داده و فرمدهی میشود.
پولیش و تنظیم نهایی: سطح ترمیم صاف شده و در صورت نیاز تنظیمات بایت (جفتشدن دندانها) انجام میگیرد.
انتخاب نوع ترمیم به عوامل مختلفی بستگی دارد:
محل دندان (جلویی یا عقبی)
میزان آسیبدیدگی
زیبایی مورد انتظار
بودجه بیمار
برای دندانهای جلویی معمولاً کامپوزیت انتخاب میشود زیرا طبیعیتر و نامرئیتر بهنظر میرسد. در مقابل، برای دندانهای عقبی که تحت فشار زیاد جویدن قرار دارند، آمالگام یا اینله/آنله انتخاب مناسبتری است.
ماندگاری ترمیم بسته به نوع ماده استفادهشده و میزان مراقبت بیمار متفاوت است:
کامپوزیت: حدود ۵ تا ۷ سال، در صورت مراقبت خوب بیشتر
آمالگام: ۸ تا ۱۵ سال یا بیشتر
اینله/آنله: ۱۰ تا ۱۵ سال
روکشها: تا ۱۵ سال یا بیشتر با نگهداری مناسب
مراقبتهایی مثل نخ دندان، مسواک، چکاپ منظم و پرهیز از گاز گرفتن اجسام سخت باعث افزایش دوام ترمیم میشود.
ترمیم دندان معمولاً تحت بیحسی موضعی انجام میشود و به همین دلیل بیمار در طول درمان دردی حس نمیکند. بعد از درمان ممکن است تا چند ساعت بیحسی باقی بماند یا دندان کمی به سرما و گرما حساس شود که طی چند روز برطرف میشود. در صورت بروز درد شدید یا طولانی، حتماً باید با دندانپزشک تماس گرفت.
برای حفظ سلامت ترمیم و جلوگیری از آسیب مجدد:
تا چند ساعت از خوردن غذاهای سفت یا داغ خودداری کنید.
بهداشت دهان و دندان را جدی بگیرید (دو بار مسواک و یک بار نخ دندان روزانه)
از شکستن غذاهای سخت با دندان ترمیمشده پرهیز کنید.
هر ۶ ماه برای معاینه به دندانپزشک مراجعه کنید.
در صورت شکستگی یا افتادن ترمیم، باید در سریعترین زمان به دندانپزشک مراجعه شود تا آسیب گسترش نیابد یا باعث عفونت نشود.
ترمیمهای کامپوزیتی بهخصوص در دندانهای جلویی معمولاً بسیار طبیعی و غیرقابل تشخیص هستند. تنها در صورت استفاده از آمالگام یا ترمیمهای فلزی ممکن است دیده شوند.
بله. در صورت فرسودگی یا شکستگی ترمیم قدیمی، امکان برداشت آن و ترمیم مجدد وجود دارد.
